45 TBB Dergisi 2022 (159) Begüm GÜRCÜOĞLU Tutuklama tedbirinin ölçülülüğünün değerlendirmesinde ise AYM’nin incelemelerinin ilk bakışta İHAM içtihadına dayandığı doğrultusunda bir algı yaratılıyor olsa da iki mahkemenin içtihatları karşılaştırmalı olarak incelendiğinde temelde farklılıkların olduğu görülmektedir. Bu sorun daha çok, isnat edilen suçun terör ile bağlantılı olması durumunda ortaya çıkmaktadır. Özgürlük ve güvenlik haklarına ilişkin güvencelerin, terör ile mücadeleyi etkisiz hale getirecek şekilde yorumlanmaması noktasında İHAM’ın Dinç ve Çakır/Türkiye kararına yapılan atıf, AYM tarafından terör ile bağlantılı suçlarda özellikle vurgulansa da yine aynı kararda makul şüphe ve meşru amaç araştırmasının her halükârda yapılacağı hususu görmezden gelinmekte ve bu kavramlara ilişkin detaylı inceleme yapılmadığı görülmektedir. Bu bağlamda kuvvetli şüphe ve tutuklama nedenlerinin değerlendirilmesinde söz konusu sorunlar, ölçülülük denetimine de etki etmektedir. Dolayısıyla sanık ya da şüpheli konumunda olan gazetecilerin tutuklanmalarının Anayasa ve İHAS’a uygunluğu oldukça tartışmalı bir konudur. Normların uygulanışındaki farklılık, gazetecilerin özgürlük ve güvenlik hakkına doğrudan müdahale etmekte ve basın özgürlüğünü tutukluluk süresince askıya almaktadır. Ancak gazetecilere uygulanan tutuklama tedbirlerinin etkisinin yalnızca tutuklama süresince çıkması söz konusu değildir. İfadelerinden ve gazetecilik faaliyetlerinden ötürü tutuklama tedbirlerinin uygulanıyor olması, gazeteciler üzerinde bir “soğutucu etki” yapmakta ve tutuklama tedbiri ortadan kalksa dâhi otosansür olarak kendisini göstererek basın özgürlüğü üzerindeki etkisini sürdürmektedir. Basın özgürlüğü üzerinde tutuklamanın etkisi de böylelikle, tedbir süresinden çok daha uzun bir zamana yayılarak hem gazetecinin haber verme hem de toplumun haber alma hakkına müdahale ederek toplumun demokratikliğini, bir başka deyişle, kamusal tartışma ortamının çoğulcu, hoşgörülü ve açık fikirli olma niteliğini kaybetmesine yol açmaktadır. Kaynakça Kitaplar Benhabib Şeyla, “Toward a Deliberative Model of Democratic Legitimacy”, Democracy and Difference: Contesting the Boundaries of the Political, Princeton University Press, Princeton 1999, s.67-94. Centel Nur/Zafer Hamide, Ceza Muhakemesi Hukuku, 18. Bası, BETA Yayıncılık, İstanbul 2020.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTQ3OTE1