103 TBB Dergisi 2023 (164) M. Nedim BEKRİ Kültürel yapının ve toplum düzeninin de uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti suçu ile korunan hukuksal yararlardan olduğunu ifade etmek mümkündür.10 C. Tipikliğin Maddi Unsurları 1. Fail-Mağdur Uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti suçunun faili herkes olabilmektedir. Suçun mağduru kamu olup mağdur yönünden suçun bir özelliği bulunmamaktadır.11 Bununla beraber, suçun düzenlendiği TCK’nın 188. maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca failin, tabip, diş tabibi, eczacı, kimyager, veteriner, sağlık memuru, laborant, ebe, hemşire, diş teknisyeni, hastabakıcı, sağlık hizmeti veren, kimyacılıkla veya ecza ticareti ile iştigal eden kişi olması halinde verilecek ceza yarı oranında artırılacaktır. 2. Maddi Konu Suçun maddi konusu uyuşturucu veya uyarıcı maddeler olup, söz konusu maddeler TCK’da veya başka bir kanunda tanımlanmamış ve sınırlayıcı şekilde sayılmamıştır. Bu durum, 188. maddenin gerekçesinde, “Burada uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin nelerden ibaret bulunduğu tanımlanmadığı gibi, bunların teker teker gösterilmesi yoluna da gidilmemiştir. Bunun nedeni, uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin ve aynı etkiyi yapan ilaç ve sentetiklerin kötüye kullanılmalarının yaptırım altına alınarak güçlü bir sosyal savunmanın sağlanmasıdır. Böylece, psikotrop madde olarak, uyuşturucu veya uyarıcı etkisi yapan ve kişilerde bağımlılık meydana getiren bütün maddelerin, bu suçun konusunu oluşturacağı kabul edilmiştir” ifadeleriyle açıklanmıştır. Öğretide, uyuşturucu ve uyarıcı maddelerin, TCK’da veya başka bir kanunda tanımlanmamış ve tek tek sayılmamış olmasının kanunilik ilkesi açısından sorun oluşturduğu ve söz konusu maddelerin idarenin düzenleyici işlemleriyle belirlenemeyeceği, suçun konusunun kanun koyucu tarafından belirlenmiş olmasının temel hak ve özgür10 Köksal Bayraktar vd., Özel Ceza Hukuku C. 5, On İki Levha Yay., İstanbul 2019, s. 322. 11 Tezcan/Erdem/Önok, s. 982; Bayraktar vd., s. 327.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTQ3OTE1